Wychowanie dziecka w rodzinie
Rodzina jest tym środowiskiem, która wywiera ogromny wpływ na rozwój społeczny i emocjonalny dziecka. Od niej dziecko przejmuje wzorce i role społeczne. Stosunki panujące między rodzicami a dziećmi mają istotny wpływ na rozwój społeczno – emocjonalny dziecka oraz na umiejętności, które są konieczne do dobrego współżycia i współdziałania w grupie rówieśniczej.
Według Marii Ziemskiej postawy rodziców można podzielić na postawy niewłaściwe i właściwe.
Postawy niewłaściwe :
• postawa unikająca – charakteryzuje ją nadmierny dystans uczuciowy rodziców wobec dziecka, brak troski o dziecko, niezaspokajanie jego potrzeb,
• postawa odtrącająca – to nadmierny dystans uczuciowy i jednocześnie dominacja rodziców pozostawienie dziecka samemu sobie, nieliczenie się z jego uwagami,
• postawa zbyt wymagająca - zmuszająca - nadmierne skoncentrowanie się na dziecku oraz dominacja w postępowaniu wobec dziecka, stawianie dziecku często niewykonalnych zadań,
• postawa nadmiernie chroniąca - nadmierne skoncentrowanie się na dziecku , ale z cechami uległości wobec niego, pobłażanie, osłanianie dziecka przed ujemnym wpływem otoczenia.
Postawy właściwe :
• akceptacja dziecka - przyjmowanie go takim jakie ono jest, czuły stosunek do dziecka, udzielanie mu pomocy. Rodzice są życzliwi względem dziecka i są z niego zadowoleni. Kontakt z dzieckiem przynosi im radość i satysfakcję. Rodzice jednak zauważają i krytykują niewłaściwe postępowanie i zachowanie dzieci, nie przekreślają jednak jego osobowości.
• współdziałanie z dzieckiem - angażowanie się w czynności ważne dla dziecka , ale i angażowanie dziecka w zajęcia i sprawy dotyczące domu i rodziców Nie przedstawiają mu gotowych rozwiązań jedynie doradzają. Utrzymują stały kontakt z dzieckiem, śledzą uważnie wszystko, co wymaga ich interwencji.
• dawanie dziecku właściwej dla wieku rozumnej swobody – mimo, że przyznają dziecku dużą swobodę, potrafią utrzymać autorytet i kierować dzieckiem. Troszczą się o jego zdrowie i bezpieczeństwo, dążą do unikania fizycznych zagrożeń i emocjonalnych urazów.
• uznanie praw dziecka w rodzinie jako równych , bez przeceniania i niedoceniania jego roli . Kierują dzieckiem przez podsuwanie mu sugestii. Nie narzucają, nie wymuszają, lecz stosują także wyjaśnienia i tłumaczenia. Dziecko wie, czego oczekują od niego rodzice i wie, że te oczekiwania są na miarę jego możliwości.
Postawy obojga rodziców wobec dziecka nie bywają zawsze tego samego typu. Dużym problemem jest niezgodność i odmienność opinii drugiej osoby na temat wychowania dziecka. Jasne zasady postępowania pozwalają dziecku uporządkować otaczający świat oraz powodują, że czuje się bezpieczne.
Warto jest pamiętać o kilku zasadach, które pomagają w codziennych kontaktach z dziećmi. Zostały one przygotowane przez specjalistów zajmujących się wychowaniem w formie listu dzieci do rodziców
MAMO! TATO!
Rodzina to moje najważniejsze miejsce na ziemi!
- Bądźcie stanowczy. Właśnie tego potrzebuję – poczucia bezpieczeństwa.
- Nie psujcie mnie. Dobrze wiem, że nie powinienem mieć wszystkiego, czego się domagam. To tylko próba sił z mojej strony.
- Zwracajcie uwagę na moje złe nawyki . Tylko Wy pomożecie mi zwalczać zło, póki to jeszcze możliwe.
- Pozwólcie mi doświadczać konsekwencji mych zachowań. Czasem dobrze jest nauczyć się rzeczy bolesnych i nieprzyjemnych.
- Nie zrzędźcie. W przeciwnym razie musze się przed wami bronić i robię się głuchy.
- Dotrzymujcie danego słowa. Czuje się przeraźliwie zawiedziony, kiedy nic z obietnic nie wychodzi.
- Bądźcie konsekwentni. Gdy brak Wam konsekwencji tracę w Was wiarę.
- Wysłuchajcie mnie, gdy dręczę Was pytaniami. Jeśli będziecie mnie odtrącać, to zamiast prosić Was o wyjaśnienie, poszukam go gdzie indziej.
- Akceptujcie moje lęki i obawy. Nie wmawiajcie mi, że one są głupie, one po prostu są.
- Bądźcie sobą. Nie róbcie z siebie ideałów, gdyż prawda na Wasz temat mogłaby być w przyszłości nie do zniesienia.
- Pamiętajcie, że uwielbiam eksperymenty. Jestem ciekawy świata. To po prostu mój sposób na życie.
- ZAWSZE OKAZUJCIE MI MIŁOŚĆ!
WASZE DZIECKO
Oprac.
pedagog szkolny
mgr Wiesław Daszkowski
|
